محمد مؤمن بن محمد زمان الطبيب التنكابني ( حكيم مؤمن )
367
تحفة المؤمنين ( تحفه حكيم مؤمن ) ( فارسى )
امراض عصبانى اترج روغنش در امراض بارده . ازاراقى در امراض بارده مجرّب . بلادر . حنظل . حنا طلاءً . دارچينى در امراض بارده . دهن بلسان شرباً . زنبق روغنش ، طلاءً جهت سردى اعصاب و اعضاى تناسل . زنبور گزيدنش را در امراض مزمنه به غايت نافع و مجرب دانستهاند . سوس بيخش ، در اين امر نافع . غاريقون شرباً . غزال در امراض بارده نافع . فاخته شرباً ، در اين امر نافع . قيصوم روغنش ، رافع امراض بارده . نانخواه عرقش مفيد . ايارج روفس ( 6 ) در امراض بارده . دواء السنه ( 11 ) مداومت يك سال آن در برودت اعصاب و عروق و ظاهراً در جذام بىعديل . شراب العنصل ( 34 ) ظاهراً در جميع علل عصبانى به غايت نافع . ماء العسل ( 63 ) جهت امراض بارده نافع . دهن النجاح در امراض بارده مجرّب . ضماد دبق ( 31 ) در جميع امراض بارده نافع . اين بود مختصرى از فوايد عامّه و الان ، امراض مخصوصه به هر عضو و آن چه به آن متعلق است ذكر مىشود : امراض دماغ افتيمون نافع . بابونه . برنجاسف . بلادر جهت امراض بارده . جاوشير جهت امراض بارده . حلتيت جهت امراض بارده . حنظل جهت امراض بارده . حنّا طلاءً . خردل جهت امراض بارده . خربق ابيض جهت امراض بارده . دارچينى جهت امراض بارده . دهن بلسان شرباً . راسن نطولًا ، جهت امراض بلغمى سر . زرنباد ضماد تازهاش رافع جميع علل سر . سوسن بيخش ، جهت اين امر نافع . شاطل در امراض بارده . شبت بر سر نهادن اكليل آن را مانع دانستهاند . عنبر رافع حارّه و بارده و همچنين سعوطش در بارده نافع . غبيرا شكوفهاش ، در مثل فالج و كزاز نافع . فاوانيا بخورش در اكثر امراض سر مفيد . قرطم طلاءً مفيد . قسط در دردهاى مزمنه . كبر در امراض بارده نافع . كندش سعوطاً ، جهت امراض بارده . مسك طلاءً و سعوطاً جهت جميع امراض